📌 خروجی نهایی پروژه:

🔹 تولید خودکار 360p، 720p و 1080p

🔹 ساخت Master Playlist با فرمت m3u8

🔹 ساخت Segmentهای HLS

🔹 تغییر خودکار کیفیت هنگام پخش

🔹 پخش در مرورگر با hls.js

🔹 سرو فایل‌ها با Nginx

🔹 اسکریپت Python برای تبدیل خودکار فایل‌های جدید

🔹 آماده‌سازی معماری برای اتصال به CDN

360p   700 kbps
720p   2500 kbps
1080p  5000 kbps

movie/
├── master.m3u8
├── v360p/
│   ├── index.m3u8
│   ├── seg_000001.ts
│   └── seg_000002.ts
├── v720p/
│   ├── index.m3u8
│   └── ...
└── v1080p/
    ├── index.m3u8
    └── ...

راه‌اندازی HLS روی سرور مجازی ایران

اگر کاربران ویدئوهای شما عمدتاً داخل ایران هستند، می‌توانید Origin یا Streaming Server را روی سرور مجازی ایران قرار دهید. در سرو ویدئو علاوه بر CPU، میزان ترافیک ماهانه و ظرفیت پورت شبکه نیز اهمیت زیادی دارد.

sudo apt update

sudo apt install 
  ffmpeg 
  nginx 
  python3 
  -y

ffmpeg -version

sudo mkdir -p /srv/hls/movie

sudo chown -R $USER:www-data /srv/hls

sudo chmod -R 755 /srv/hls

cd /srv/hls/movie

ffmpeg 
  -i /path/to/input.mp4 
  -filter_complex 
  "[0:v]split=3[v360][v720][v1080]; 
   [v360]scale=-2:360[v360out]; 
   [v720]scale=-2:720[v720out]; 
   [v1080]scale=-2:1080[v1080out]" 
  
  -map "[v360out]" 
  -map 0:a:0? 
  -c:v:0 libx264 
  -preset medium 
  -b:v:0 700k 
  -maxrate:v:0 800k 
  -bufsize:v:0 1400k 
  -c:a:0 aac 
  -b:a:0 96k 
  
  -map "[v720out]" 
  -map 0:a:0? 
  -c:v:1 libx264 
  -preset medium 
  -b:v:1 2500k 
  -maxrate:v:1 2800k 
  -bufsize:v:1 5000k 
  -c:a:1 aac 
  -b:a:1 128k 
  
  -map "[v1080out]" 
  -map 0:a:0? 
  -c:v:2 libx264 
  -preset medium 
  -b:v:2 5000k 
  -maxrate:v:2 5500k 
  -bufsize:v:2 10000k 
  -c:a:2 aac 
  -b:a:2 160k 
  
  -flags +cgop 
  -sc_threshold 0 
  -force_key_frames 
  "expr:gte(t,n_forced*4)" 
  
  -f hls 
  -hls_time 4 
  -hls_playlist_type vod 
  -hls_flags independent_segments 
  -hls_segment_filename 
  "v%v/seg_%06d.ts" 
  -master_pl_name master.m3u8 
  -var_stream_map 
  "v:0,a:0,name:360p v:1,a:1,name:720p v:2,a:2,name:1080p" 
  "v%v/index.m3u8"

server {
    listen 80;
    server_name video.example.com;

    location /hls/ {
        alias /srv/hls/;

        add_header Access-Control-Allow-Origin "*" always;

        types {
            application/vnd.apple.mpegurl m3u8;
            video/mp2t ts;
        }

        add_header Cache-Control \
            "public, max-age=3600";
    }
}

sudo nginx -t
sudo systemctl reload nginx

https://video.example.com/hls/movie/master.m3u8

<video
  id="player"
  controls
  playsinline
  style="width:100%;max-width:900px;"
></video>

<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/hls.js@1"></script>

<script>
const video = document.getElementById("player");
const src =
  "https://video.example.com/hls/movie/master.m3u8";

if (video.canPlayType(
  "application/vnd.apple.mpegurl"
)) {
  video.src = src;
} else if (Hls.isSupported()) {
  const hls = new Hls();
  hls.loadSource(src);
  hls.attachMedia(video);
}
</script>

import subprocess
import sys
from pathlib import Path


source = Path(sys.argv[1]).resolve()
name = source.stem

output = Path("/srv/hls") / name
output.mkdir(
    parents=True,
    exist_ok=True
)

for folder in [
    "v360p",
    "v720p",
    "v1080p",
]:
    (output / folder).mkdir(
        exist_ok=True
    )


command = [
    "ffmpeg",
    "-y",
    "-i", str(source),

    "-filter_complex",
    (
        "[0:v]split=3[v360][v720][v1080];"
        "[v360]scale=-2:360[v360out];"
        "[v720]scale=-2:720[v720out];"
        "[v1080]scale=-2:1080[v1080out]"
    ),

    "-map", "[v360out]",
    "-map", "0:a:0?",
    "-c:v:0", "libx264",
    "-b:v:0", "700k",
    "-c:a:0", "aac",
    "-b:a:0", "96k",

    "-map", "[v720out]",
    "-map", "0:a:0?",
    "-c:v:1", "libx264",
    "-b:v:1", "2500k",
    "-c:a:1", "aac",
    "-b:a:1", "128k",

    "-map", "[v1080out]",
    "-map", "0:a:0?",
    "-c:v:2", "libx264",
    "-b:v:2", "5000k",
    "-c:a:2", "aac",
    "-b:a:2", "160k",

    "-flags", "+cgop",
    "-sc_threshold", "0",
    "-force_key_frames",
    "expr:gte(t,n_forced*4)",

    "-f", "hls",
    "-hls_time", "4",
    "-hls_playlist_type", "vod",
    "-hls_flags", "independent_segments",

    "-hls_segment_filename",
    str(output / "v%v/seg_%06d.ts"),

    "-master_pl_name",
    "master.m3u8",

    "-var_stream_map",
    (
        "v:0,a:0,name:360p "
        "v:1,a:1,name:720p "
        "v:2,a:2,name:1080p"
    ),

    str(output / "v%v/index.m3u8"),
]

subprocess.run(
    command,
    check=True
)

python3 make_hls.py movie.mp4

جمع‌بندی

با FFmpeg و HLS می‌توان یک ویدئوی اصلی را به چند کیفیت تبدیل کرد و بدون وابستگی به سرویس خارجی Adaptive Streaming ساخت. Master Playlist کیفیت‌ها را به Player معرفی می‌کند و Player براساس سرعت شبکه میان آن‌ها جابه‌جا می‌شود.

برای پروژه واقعی بهتر است Transcoding، Storage و Delivery را از هم جدا کنید؛ یعنی Worker فایل‌ها را Encode کند، Origin آن‌ها را نگهداری کند و CDN Segmentها را به کاربر برساند.

منابع رسمی

مستندات HLS در FFmpeg

دانلود FFmpeg