چرا بازی روی یک ISP وصل می‌شود و روی ISP دیگر نه؟ Route و DNS

اگر یک بازی آنلاین روی ISP اول بدون مشکل وصل می‌شود اما روی ISP دوم روی Login، Connecting، Matchmaking یا ورود به سرور گیر می‌کند، معمولاً مشکل از خود بازی نیست. در این سناریو دو اینترنت شما مسیر متفاوتی تا Server بازی دارند و تفاوت در Route، Peering، DNS، NAT، IPv6، Firewall یا سیاست‌های ISP می‌تواند باعث شود یک Provider خوب کار کند و Provider دیگر نه.

چرا دو ISP برای یک بازی رفتار متفاوت دارند؟

اینترنت یک مسیر مستقیم و ثابت نیست.

وقتی به یک Game Server وصل می‌شوید، Packetهای شما از چند شبکه، Router و Autonomous System مختلف عبور می‌کنند.

مسیر ساده‌شده:

Player
→ Router
→ ISP
→ ISP Upstream / Peering
→ Transit Network
→ Game Network
→ Game Server

ISP اول و دوم ممکن است از مسیرهای کاملاً متفاوتی برای رسیدن به همان Server استفاده کنند.

Route چیست و چرا مهم است؟

Route همان مسیری است که Packetهای اینترنت از شما تا مقصد طی می‌کنند.

مثلاً ممکن است ISP اول این مسیر را داشته باشد:

Your ISP
→ Regional Peer
→ Game Network
→ Server

اما ISP دوم:

Your ISP
→ Distant Transit
→ Another Country
→ Congested Link
→ Game Network
→ Server

در حالت دوم ممکن است Ping، Jitter یا Packet Loss بسیار بیشتر شود.

Peering چیست؟

Peering یعنی دو شبکه بزرگ به‌طور مستقیم یا از طریق Exchange با هم تبادل ترافیک می‌کنند.

اگر ISP شما Peering خوبی با شبکه میزبان Game Server داشته باشد، مسیر کوتاه‌تر و پایدارتر می‌شود.

اگر Peering ضعیف باشد، ترافیک از Transitهای بیشتری عبور می‌کند و احتمال ناپایداری افزایش می‌یابد.

BGP چه نقشی دارد؟

اینترنت برای انتخاب مسیر بین شبکه‌ها از پروتکل‌هایی مانند BGP استفاده می‌کند.

BGP لزوماً «کوتاه‌ترین مسیر جغرافیایی» را انتخاب نمی‌کند؛ Route بر اساس سیاست‌های شبکه، Peering، Transit و دسترس‌پذیری انتخاب می‌شود.

به همین دلیل ممکن است Server از نظر جغرافیایی نزدیک باشد اما Route یک ISP به آن بد باشد.

نشانه‌های Route بد ISP

• بازی روی ISP دیگر سالم است؛
• با VPN روی همان ISP مشکل رفع می‌شود؛
• Ping در ساعات خاص زیاد می‌شود؛
• Packet Loss فقط روی یک ISP وجود دارد؛
• بعضی Game Serverها سالم‌اند ولی بعضی Regionها نه؛
• وب‌گردی عادی است اما بازی وصل نمی‌شود.

چرا VPN می‌تواند مشکل را موقتاً حل کند؟

VPN مسیر شبکه را عوض می‌کند.

به‌جای این مسیر:

ISP
→ Bad Route
→ Game Server

ممکن است این مسیر ایجاد شود:

ISP
→ VPN Server
→ Better Route
→ Game Server

اگر بازی فقط با VPN کار می‌کند، این یک سرنخ قوی برای Route، DNS یا محدودیت ISP است.

Traffic Shaping چیست؟

بعضی ISPها ممکن است Traffic خاصی را مدیریت یا محدود کنند.

Steam در راهنمای رسمی Network Connectivity می‌گوید اگر مشکل فقط در ساعات خاصی از روز رخ می‌دهد، احتمال دارد ISP روی Connection شما Blocking یا Shaping اعمال کند.

نشانه‌های احتمالی:

• صبح بازی خوب است ولی شب وصل نمی‌شود؛
• Speed Test خوب است اما Game Traffic ناپایدار است؛
• VPN مشکل را رفع می‌کند؛
• فقط بعضی Protocolها یا Portها مشکل دارند.

آیا ISP می‌تواند Portهای بازی را محدود کند؟

بله، امکان دارد.

بعضی بازی‌ها یا Launcherها برای ارتباط به Portها و Protocolهای مشخص نیاز دارند.

Steam نیز تأیید می‌کند که بعضی ISPها سابقه Block کردن Portهای موردنیاز Steam را داشته‌اند.

اگر فقط یک بازی یا Platform خاص مشکل دارد، Port Blocking هم باید بررسی شود.

DNS در تفاوت بین دو ISP چه نقشی دارد؟

هر ISP معمولاً DNS Resolver خودش را دارد.

اگر DNS یکی از Providerها:

• کند باشد؛
• Record قدیمی Cache کرده باشد؛
• Endpoint خاصی را اشتباه Resolve کند؛
• CDN Region نامناسب انتخاب کند؛

ممکن است Login یا Update بازی Fail شود.

DNS را چطور تست کنیم؟

Cloudflare:

1.1.1.1
1.0.0.1

Google DNS:

8.8.8.8
8.8.4.4

اگر با DNS جدید بازی روی ISP مشکل‌دار شروع به کار کرد، احتمال DNS Resolver ISP بالا می‌رود.

اگر DNS هیچ اثری نداشت

در این حالت بیشتر سراغ این موارد بروید:

• Route؛
• Packet Loss؛
• NAT؛
• Firewall؛
• Traffic Shaping.

Packet Loss بین دو ISP را مقایسه کنید

روی Windows می‌توانید یک مقصد عمومی را تست کنید:

ping -n 100 1.1.1.1

نتیجه سالم:

Lost = 0 (0% loss)

اگر ISP دوم Loss دارد ولی ISP اول صفر است، شبکه ISP دوم یا مسیر آن مشکوک است.

Jitter چرا مهم است؟

Jitter یعنی نوسان زمان رسیدن Packetها.

برای بازی:

30ms
31ms
29ms
32ms

معمولاً بهتر از:

25ms
180ms
45ms
290ms

است؛ حتی اگر Average Speed اینترنت هر دو ISP مشابه باشد.

Route را با Traceroute مقایسه کنید

روی Windows:

tracert 1.1.1.1

یا:

pathping 1.1.1.1

برای مقایسه بهتر، همین تست را روی هر دو ISP انجام دهید.

اما توجه کنید مقصد 1.1.1.1 خود Game Server نیست؛ این تست فقط کیفیت کلی Route را نشان می‌دهد.

اگر IP سرور بازی را داریم چه؟

اگر Game Server IP مشخص و قانونی در اختیار دارید، Traceroute به همان مقصد اطلاعات دقیق‌تری می‌دهد.

اما بسیاری از بازی‌ها:

• Serverهای Dynamic دارند؛
• از CDN استفاده می‌کنند؛
• IPهای متعدد دارند؛
• Match به Match Server را تغییر می‌دهند.

پس یک IP لزوماً نماینده کل زیرساخت بازی نیست.

NAT و CGNAT چه تفاوتی بین ISPها ایجاد می‌کنند؟

دو ISP ممکن است سیاست NAT کاملاً متفاوتی داشته باشند.

یکی:

• Public IPv4 بدهد؛
• NAT مناسب داشته باشد؛

و دیگری:

• CGNAT شدید داشته باشد؛
• Sessionهای UDP را محدودتر نگه دارد؛
• برای P2P محدودیت بیشتری ایجاد کند.

چرا CGNAT در بازی‌های P2P مهم‌تر است؟

Steam توضیح می‌دهد در P2P، بازیکنان مستقیم با IP عمومی یا مکانیزم NAT Traversal به هم متصل می‌شوند.

اگر NAT Traversal روی یک ISP سخت‌تر باشد، ممکن است Matchmaking یا Session مستقیم Fail شود.

پس اگر:

Dedicated Server Modes → سالم
P2P Modes → خراب

CGNAT یا NAT ارزش بررسی بیشتری دارد.

Double NAT در شبکه خودتان را هم بررسی کنید

اگر پشت ISP دوم ساختار شبکه این‌طور است:

ISP Modem
→ Router
→ Your Device

ممکن است علاوه بر CGNAT سمت ISP، داخل خانه هم NAT دوم داشته باشید.

این حالت برای بعضی P2P Gameها مشکل‌ساز می‌شود.

IPv6 هم می‌تواند تفاوت ایجاد کند

ممکن است ISP اول IPv4 Route سالم داشته باشد و ISP دوم ترجیح دهد ترافیک را از IPv6 ببرد.

اگر IPv6 Route ناقص یا ناپایدار باشد، بعضی Endpointهای بازی Fail می‌شوند.

برای تست موقت می‌توانید IPv6 را روی Router یا سیستم غیرفعال کنید و رفتار را مقایسه کنید.

Firewall سمت ISP هم ممکن است عامل باشد

بعضی Providerها Firewall یا Security Policy در سطح شبکه دارند.

این Policy ممکن است روی:

• UDP Sessionها؛
• Portهای خاص؛
• Traffic Patternهای ناشناخته؛
• P2P

اثر بگذارد.

Proxy شفاف یا سیستم‌های واسط ISP

بعضی شبکه‌ها ممکن است از Proxy، Cache یا Inspection Layer استفاده کنند.

اگر این لایه با Traffic بازی سازگار نباشد، Web Browsing می‌تواند سالم باشد ولی Login یا Update بازی مشکل داشته باشد.

اگر فقط شب‌ها مشکل دارید

این الگو بسیار مهم است.

اگر:

• صبح بازی سالم است؛
• عصر و شب Lag یا Disconnect دارید؛
• آخر شب دوباره بهتر می‌شود؛

احتمال Congestion یا Traffic Shaping بیشتر است.

Steam نیز در مستندات رسمی خودش به همین سناریو اشاره می‌کند و توصیه می‌کند ISP را در جریان بگذارید.

چرا Speed Test سالم است ولی بازی وصل نمی‌شود؟

Speed Test معمولاً Server نزدیک و بهینه‌شده‌ای انتخاب می‌کند.

اما Game Server ممکن است:

• در کشور دیگری باشد؛
• از Transit متفاوتی استفاده کند؛
• UDP داشته باشد؛
• Route کاملاً متفاوتی داشته باشد.

پس 500Mbps Speed Test به معنی Route خوب به Game Server نیست.

دو ISP را چطور علمی مقایسه کنیم؟

روی هر ISP این تست‌ها را جداگانه انجام دهید:

1. Ping به مقصد عمومی؛
2. Packet Loss؛
3. Traceroute؛
4. تست بدون VPN؛
5. تست با VPN فقط برای تشخیص Route؛
6. تست در ساعت خلوت و شلوغ؛
7. تست DNS متفاوت.

مثال تشخیصی

فرض کنیم:

ISP A:
Ping: 45ms
Loss: 0%
Game: Works

ISP B:
Ping: 60-250ms
Loss: 3%
Game: Fails

ISP B + VPN:
Ping: 85ms
Loss: 0%
Game: Works

در این مثال احتمال Route یا Congestion سمت ISP B بسیار بالاست.

مثال مشکل DNS

ISP B Default DNS:
Login fails

ISP B + 1.1.1.1:
Login works

در این حالت DNS ISP مظنون اصلی است.

مثال مشکل NAT

Dedicated Server Mode → Works
P2P Mode → Fails
Another ISP → Both work

در این سناریو NAT یا CGNAT ISP اول اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

چطور بفهمیم مشکل Router است یا ISP؟

اگر همان ISP را با Router دیگری تست کردید و مشکل باقی ماند، ISP محتمل‌تر است.

اگر با همان ISP ولی Router دوم مشکل رفع شد، Router یا تنظیمات Local مظنون هستند.

چه زمانی با ISP تماس بگیریم؟

وقتی این شرایط را دارید:

• بازی روی ISP دیگر سالم است؛
• Router و دستگاه بررسی شده‌اند؛
• DNS تغییر کرده ولی مشکل باقی است؛
• Packet Loss یا Route غیرعادی دارید؛
• با VPN مشکل رفع می‌شود؛
• مشکل در ساعات خاص بیشتر می‌شود.

به پشتیبانی ISP دقیقاً چه بگوییم؟

به‌جای گفتن «بازی وصل نمی‌شود»، اطلاعات دقیق بدهید:

روی اینترنت شما بازی X به سرور آنلاین وصل نمی‌شود.
روی ISP دیگر بدون مشکل کار می‌کند.
با VPN روی اینترنت شما مشکل رفع می‌شود.
Packet Loss / Traceroute هم تفاوت نشان می‌دهد.
لطفاً Route / Peering / UDP / NAT این مقصد بررسی شود.

این توضیح برای تیم Network بسیار مفیدتر از شکایت عمومی «اینترنت کند است» است.

آیا Reinstall بازی لازم است؟

اگر بازی روی ISP دیگر بدون مشکل کار می‌کند، Reinstall معمولاً اولویت ندارد.

این تست نشان می‌دهد:

• Client بازی احتمالاً سالم است؛
• Account سالم است؛
• Game Server قابل دسترسی است؛
• مشکل Network-specific است.

جدول تشخیص سریع اختلاف ISP

ترتیب پیشنهادی عیب‌یابی

1. مطمئن شوید بازی روی ISP دیگر واقعاً سالم است.
2. DNS را روی ISP مشکل‌دار تغییر دهید.
3. VPN را فقط برای تست Route امتحان کنید.
4. Ping و Packet Loss را در هر دو ISP مقایسه کنید.
5. Traceroute را مقایسه کنید.
6. ساعات مختلف روز را تست کنید.
7. NAT و CGNAT را در Modeهای P2P بررسی کنید.
8. IPv6 را به‌صورت موقت برای تست بررسی کنید.
9. Firewall و Router را بررسی کنید.
10. اگر شواهد به ISP می‌رسد، Route و Peering را با پشتیبانی پیگیری کنید.

سؤالات متداول